Kahramanmaraş Psikolog/Kariyer Danışmanlığı: Lise Öğrencilerinin Kariyer Karar Verme Güçlüğü

Lise dönemi, bir gencin gelecekteki yaşam kalitesini belirleyen en kritik kavşaktır. Doktorant Psikolojik Danışman Ahmet Toplu, Kahramanmaraş’taki lise öğrencilerinin kariyer karar verme süreçlerini etkileyen faktörleri belirlemek amacıyla kapsamlı bir bilimsel araştırma yürütmüştür. 400 lise öğrencisinin katılımıyla gerçekleştirilen bu çalışma, öğrencilerin neden kararsızlık yaşadığına dair çarpıcı sonuçlar ortaya koymaktadır.

Araştırma Bulguları: Kararsızlığı Ne Tetikliyor?

Yapılan korelasyon ve regresyon analizleri, kariyer karar verme güçlüğünün tesadüfi olmadığını, belirli psikolojik ve sosyal değişkenlerle doğrudan ilişkili olduğunu göstermiştir:

Kariyer Denetim Odağı Etkisi: Araştırma sonuçlarına göre, kariyer sürecinde kendini "çaresiz" hisseden, başarısını "şansa" veya "güçlü diğerlerine" (torpil, çevre vb.) bağlayan öğrencilerin karar verme güçlüğü anlamlı düzeyde artmaktadır.
Sosyal Desteğin Rolü: Aile, öğretmen ve arkadaşlardan algılanan sosyal destek, kariyer kararsızlığını yordayan en önemli faktörlerden biridir.
Cinsiyet Farklılığı: Kariyer karar verme güçlüğü ve denetim odağı algısı, kız ve erkek öğrenciler arasında anlamlı farklılıklar göstermektedir.
Açıklanan Varyans (%26): Araştırma modelleri, öğrencilerin yaşadığı kariyer kararsızlığının yaklaşık dörtte birini (%26) sadece sosyal destek ve denetim odağı değişkenleriyle açıklamaktadır.

Çözüm Önerileri: Öğrenci ve Velilere Tavsiyeler

Araştırmadan elde edilen bilimsel veriler ışığında, kariyer kararsızlığını azaltmak için şu adımların atılması önerilmektedir:

Bireysel ve Grup Çalışmaları: Öğrencilerin "içsel denetim odağını" geliştirecek, yani kendi yetenek ve çabalarına güvenmelerini sağlayacak psikolojik danışma süreçleri işletilmelidir.
Veli Eğitimleri: Sosyal destek kapsamında velilere yönelik yapılacak çalışmalar, öğrencinin üzerindeki baskıyı azaltarak daha sağlıklı kararlar vermesine zemin hazırlar.
Çaresizlik Duygusuyla Mücadele: Karar verme sürecinde hissedilen çaresizlik algısının profesyonel tekniklerle (BDT, Kariyer Danışmanlığı teknikleri vb.) çalışılması kritiktir.

Kahramanmaraş’ta Bilimsel Temelli Kariyer Danışmanlığı

Bu araştırma, Kahramanmaraş özelinde lise öğrencilerinin akademik ve mesleki geleceklerini inşa ederken hangi psikolojik engellerle karşılaştığını bilimsel olarak tescillemiştir. Gelecek planlaması bir tahmin oyunu değil, veri odaklı bir süreçtir.

Çocuğunuzun kariyer kararsızlığı yaşamasını önlemek, denetim odağını güçlendirmek ve doğru sosyal destek mekanizmalarını kurmak için araştırmacı yazar Dr. Ahmet Toplu’dan profesyonel danışmanlık alabilirsiniz.